চিত্ৰ গণনা: প্ৰকাৰ, পদ্ধতি আৰু উদাহৰণ
চিত্ৰ গণনা হৈছে এটা অ-মৌখিক যুক্তি বিষয় য'ত ৰেখাৰে অঁকা এটা জ্যামিতিক চিত্ৰ দিয়া হয় আৰু প্ৰাৰ্থীয়ে চিত্ৰটোত থকা এটা নিৰ্দিষ্ট আকৃতি, যেনে ত্ৰিভুজ, বৰ্গ বা আয়তৰ মুঠ সংখ্যা গণনা কৰিব লাগে। আকৃতিবোৰ যিকোনো জোখৰ হ'ব পাৰে, গতিকে সৰু আকৃতি, সিহঁত মিলাই গঠন হোৱা মজলীয়া আকৃতি আৰু আটাইতকৈ ডাঙৰ আকৃতিও গণনা কৰিব লাগে। চিত্ৰটো সাধাৰণ যেন লাগে, কিন্তু লুকাই থকা আকৃতিৰ সংখ্যা প্ৰথম দৃষ্টিত দেখাতকৈ প্ৰায়ে বহু বেছি হয়।
এই বিষয়টো APSC, ADRE, অসম আৰক্ষী, DHS, DME, SSC আৰু ৰে'লৱে পৰীক্ষাত সোধা হয় কাৰণ ইয়ে পৰ্যবেক্ষণ, ধৈৰ্য আৰু পদ্ধতিগত গণনা পৰীক্ষা কৰে। ই অনুমান কৰাৰ পৰিৱৰ্তে সুসংগঠিতভাৱে গণনা কৰা প্ৰাৰ্থীক পুৰস্কৃত কৰে। এই লেখাটোৱে চিত্ৰ গণনাৰ সম্পূৰ্ণ গভীৰ পুনৰালোচনা আগবঢ়ায়। ই মৌলিক পৰিভাষা, মানক আকৃতি আৰু সিহঁতৰ গণনা পদ্ধতি, প্ৰশ্নৰ প্ৰকাৰ, খোজে-খোজে দৃষ্টিভংগী, সাধাৰণ ভুল আৰু এক প্ৰায়োগিক প্ৰস্তুতি আঁচনি ব্যাখ্যা কৰে।
মৌলিক পৰিভাষা
- চিত্ৰ: প্ৰশ্নত দিয়া জ্যামিতিক অঁকা।
- ত্ৰিভুজ: তিনি বাহু আৰু তিনি কোণ থকা বহুভুজ।
- বৰ্গ: চাৰিটা সমান বাহু আৰু চাৰিটা সমকোণ থকা চতুৰ্ভুজ।
- আয়ত: চাৰিটা সমকোণ থকা চতুৰ্ভুজ।
- ভিত্তি ৰেখা: যাৰপৰা আন ৰেখাবোৰ টনা হয় সেই ৰেখা।
- সৰু আকৃতি: চিত্ৰৰ আটাইতকৈ সৰু অবিভাজ্য আকৃতি।
- মিশ্ৰিত আকৃতি: সৰু আকৃতি মিলাই গঠন হোৱা ডাঙৰ আকৃতি।
- কৰ্ণ: চিত্ৰৰ দুটা বিপৰীত কোণ জোৰা লগোৱা ৰেখা।
- অঞ্চল: ৰেখাৰে আবদ্ধ চিত্ৰৰ এটা অংশ।
- পদ্ধতিগত গণনা: কোনো এটা এৰি নাযাব বা পুনৰ গণনা নহ'বলৈ এটা নিৰ্দিষ্ট ক্ৰমত চিত্ৰ গণনা কৰা।
মূল ধাৰণা আৰু মানক পদ্ধতি
- যিকোনো জোখৰ আকৃতিয়ে গণনাত ধৰা দিয়ে, যদি সেয়া চিত্ৰৰ ৰেখাৰে গঠন হয়।
- প্ৰথমে আটাইতকৈ সৰু আকৃতি, তাৰ পিছত দুটা অংশৰে, তাৰ পিছত তিনিটা অংশৰে গঠিত আকৃতি — এইদৰে গণনা কৰা।
- এটা শীৰ্ষবিন্দুৰপৰা টনা ৰেখাৰে বিভক্ত ত্ৰিভুজত অঞ্চল আৰু সিহঁতৰ সংযোগ গণনা কৰি ত্ৰিভুজৰ সংখ্যা পোৱা যায়।
- n শাৰী আৰু n স্তম্ভৰ বৰ্গ গ্ৰিডত বৰ্গৰ সংখ্যা n ৰপৰা একলৈকে সংখ্যাবোৰৰ বৰ্গৰ যোগফল।
- m শাৰী আৰু n স্তম্ভৰ গ্ৰিডত আয়তৰ সংখ্যা দুটা শাৰী আৰু দুটা স্তম্ভ বাছনি কৰাৰ উপায় সংখ্যা গুণ কৰি পোৱা যায়।
- ছেদ কৰা ৰেখাৰে গঠিত ত্ৰিভুজ গণনা কৰিবলৈ প্ৰতিটো অঞ্চলত এটা লেবেল লগাই ক্ৰমে সংযোগ কৰা।
- চিত্ৰত থকা প্ৰতিসাম্য ব্যৱহাৰ কৰি গণনাৰ কাম কমাব পাৰি।
- সদায় দুটা বেলেগ ক্ৰমত গণনা কৰি মুঠফল সত্যাপন কৰা।
চিত্ৰ গণনা প্ৰশ্নৰ প্ৰকাৰ
প্ৰথম প্ৰকাৰে এটা চিত্ৰত থকা ত্ৰিভুজৰ সংখ্যা সোধে। দ্বিতীয় প্ৰকাৰে বৰ্গ বা আয়তৰ সংখ্যা সোধে। তৃতীয় প্ৰকাৰে বৃত্ত বা চতুৰ্ভুজ, নাইবা কেইবাটাও আকৃতিৰ মিশ্ৰণ সোধে। চতুৰ্থ প্ৰকাৰে বহু অংশত বিভক্ত এটা ডাঙৰ বৰ্গ বা ত্ৰিভুজ দি এটা নিৰ্দিষ্ট আকৃতি সোধে। পঞ্চম প্ৰকাৰে কেইবাটাও বিন্দু থকা এটা সৰলৰেখা দি গঠন হোৱা ত্ৰিভুজ বা ৰেখাখণ্ডৰ সংখ্যা সোধে। প্ৰতিটো প্ৰকাৰতে উত্তৰ এটা সূত্ৰৰে নহয়, পদ্ধতিগতভাৱে গণনা কৰিয়েই পোৱা যায়, যদিও নিয়মীয়া গ্ৰিডত মানক সূত্ৰবোৰ উপযোগী।
চিত্ৰ গণনাৰ খোজ
প্ৰথমে চিত্ৰটো অধ্যয়ন কৰি আটাইতকৈ সৰু অঞ্চলবোৰত সংখ্যা বা আখৰ লগোৱা। দ্বিতীয়তে প্ৰয়োজনীয় আকৃতিৰ আটাইতকৈ সৰু আকৃতিবোৰ গণনা কৰা। তৃতীয়তে দুটা, তিনিটা আৰু ততোধিক অঞ্চল মিলাই গঠিত আকৃতিবোৰ গণনা কৰা, আগতে গণনা কৰা আকৃতি পুনৰ নগণাকৈ সাৱধান থাকি। চতুৰ্থতে আটাইতকৈ ডাঙৰ আকৃতিটোও যদি প্ৰয়োজনীয় আকৃতি হয় তেন্তে গণনা কৰা। পঞ্চমতে আটাইবোৰ গণনা যোগ কৰি মুঠফল উলিওৱা। শেষত আন এটা ক্ৰমত গণনা কৰি বা নিয়মীয়া গ্ৰিডৰ বাবে মানক সূত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰি মুঠফল পুনৰ পৰীক্ষা কৰা।
পৰীক্ষাৰ প্ৰৱণতা
প্ৰতিযোগিতামূলক পৰীক্ষাত চিত্ৰ গণনা সাধাৰণতে তিনিটাৰপৰা পাঁচটা নম্বৰৰ হয়। ত্ৰিভুজ আৰু বৰ্গ আটাইতকৈ বেছি সোধা আকৃতি, আৰু চিত্ৰটো সাধাৰণতে ৰেখাৰে বিভক্ত এটা বৰ্গ বা ত্ৰিভুজ। আকৃতিৰ সংখ্যা প্ৰায়ে এটা পৰিষ্কাৰ আৰ্হি অনুসৰণ কৰে, যেনে বৰ্গৰ যোগফল, গতিকে মানক ফলাফল জনা প্ৰাৰ্থীয়ে দ্ৰুতভাৱে উত্তৰ দিব পাৰে। এই বিষয়টো সম্পূৰ্ণ দৃশ্যগত আৰু সৰল যোগৰ বাহিৰে গণনা নালাগে, গতিকে সাৱধানে গণনা কৰাই একমাত্ৰ প্ৰয়োজন।
পৰিহাৰ কৰিবলগীয়া সাধাৰণ ভুল
- কেৱল সৰু আকৃতি গণনা কৰি মিশ্ৰিত আকৃতিবোৰ পাহৰি নাযাবা।
- একেই আকৃতি দুটা বেলেগ সংযোগত দুবাৰ নগণিবা।
- মাত্ৰ আয়ত হোৱা আকৃতিক বৰ্গ বুলি ধৰি নল'বা।
- আটাইতকৈ ডাঙৰ বাহিৰা আকৃতিটো উপেক্ষা নকৰিবা।
- পদ্ধতিগত ক্ৰম নোহোৱাকৈ মুঠফল অনুমান নকৰিবা।
- খৰধৰ নকৰিবা; ইয়াত গণনাৰ ভুলেই নম্বৰ হেৰুওৱাৰ মূল কাৰণ।
এই বিষয়টো কেনেকৈ প্ৰস্তুতি কৰিব
প্ৰথমে এটা শীৰ্ষবিন্দুৰপৰা ৰেখাৰে বিভক্ত ত্ৰিভুজ আৰু দুই, তিনি, চাৰি শাৰীৰ বৰ্গ গ্ৰিডৰ মানক ফলাফল শিকা। তাৰ পিছত সৰল চিত্ৰত ত্ৰিভুজ আৰু বৰ্গ গণনাৰ অভ্যাস কৰা, আৰু যোগ কৰাৰ আগতে প্ৰতিটো জোখৰ গণনা সুকীয়াকৈ লিখা। ইয়াৰ পিছত বৰ্গ আৰু তাৰ কৰ্ণ মিলা চিত্ৰলৈ আৰু ওপৰা-উপৰি হোৱা ত্ৰিভুজ থকা চিত্ৰলৈ যোৱা। মানক সূত্ৰ আৰু যিবোৰ চিত্ৰৰ উত্তৰে তোমাক আচৰিত কৰিছিল, সেইবোৰ এখন সৰু টোকাবহিত ৰাখা। কেইদিন দৈনিক দহৰপৰা পোন্ধৰটা চিত্ৰ অভ্যাস কৰিলে গণনা দ্ৰুত আৰু শুদ্ধ — দুয়োটাই হয়, আৰু লুকাই থকা আকৃতি চিনিবলৈ চকুৱে অভ্যাস লয়, যিবোৰ প্ৰশিক্ষণ নোহোৱা প্ৰাৰ্থীয়ে এৰি যায়।
আন এটা উপযোগী অভ্যাস হ'ল গণনা কৰাৰ আগতে চিত্ৰৰ প্ৰতিটো অঞ্চলত এটা সংখ্যা লগোৱা আৰু তাৰ পিছত সংযোগবোৰ শব্দত তালিকাভুক্ত কৰা, যেনে এক-দুই, দুই-তিনি আৰু এক-দুই-তিনি। এই লিখন পদ্ধতিয়ে দুবাৰ গণনা ৰোধ কৰে আৰু মুঠফল সহজে সত্যাপন কৰিব পাৰি। চিত্ৰটো প্ৰতিসম হ'লে এটা আধা গণনা কৰি গুণ কৰা, প্ৰতিসাম্য ৰেখা অতিক্ৰম কৰা আকৃতিবোৰলৈ সাৱধান থাকি। মনত ৰাখিবা, উত্তৰত আটাইতকৈ সৰুৰপৰা আটাইতকৈ বাহিৰা লৈকে প্ৰতিটো জোখৰ আকৃতি সামৰা অনুচিত। পদ্ধতিগত অভ্যাসেৰে চিত্ৰ গণনা প্ৰতিটো প্ৰতিযোগিতামূলক পৰীক্ষাত এক নিৰ্ভৰযোগ্য নম্বৰৰ উৎস হৈ পৰে।
যেতিয়া চিত্ৰই কেইবাটাও আকৃতি মিলাই গঠিত হয়, তেতিয়া প্ৰতিটো জোখৰ আকৃতিৰ সংখ্যা এখন কলমত লিখি ৰাখা আৰু শেষত যোগ কৰা — মনে মনে ধৰি ৰখাতকৈ লিখি ৰখাই নিৰ্ভুল। সদায় নিজকে সোধা, এই আকৃতিটো আগতে গণনা কৰিছিলো নেকি, কাৰণ একেই আকৃতি দুবাৰ গণনা কৰাই ইয়াত আটাইতকৈ সাধাৰণ ভুল। মাজে-সময়ে এটা চিত্ৰ দুবাৰ গণনা কৰি দুয়োটা ফল মিলাই চোৱা; ফল মিলিলে আত্মবিশ্বাস বাঢ়ে, নমিলিলে কোন খোজত ভুল হৈছে সেয়া ধৰা পৰে। এনেদৰে সাৱধান অভ্যাসে চিত্ৰ গণনাক পৰীক্ষাৰ এক নিৰ্ভৰযোগ্য অস্ত্ৰ কৰি তোলে।
সঘনাই সোধা প্ৰশ্ন
যুক্তিত চিত্ৰ গণনা কি?
এয়া এটা অ-মৌখিক যুক্তি বিষয় য'ত এটা জ্যামিতিক চিত্ৰ দিয়া হয় আৰু প্ৰাৰ্থীয়ে প্ৰতিটো জোখৰ আকৃতি ধৰি এটা নিৰ্দিষ্ট আকৃতি, যেনে ত্ৰিভুজ বা বৰ্গৰ মুঠ সংখ্যা গণনা কৰে।
কোনো ত্ৰিভুজ এৰি নাযাবলৈ কেনেকৈ গণনা কৰিম?
আটাইতকৈ সৰু অঞ্চলবোৰত লেবেল লগোৱা, সৰু ত্ৰিভুজবোৰ গণনা কৰা, তাৰ পিছত দুটা, তিনিটা আৰু ততোধিক অঞ্চলৰে গঠিত ত্ৰিভুজবোৰ আৰু শেষত আটাইতকৈ ডাঙৰ ত্ৰিভুজটো ক্ৰমে যোগ কৰা।
এটা বৰ্গ গ্ৰিডত কিমান বৰ্গ থাকে?
n শাৰী আৰু n স্তম্ভৰ বৰ্গ গ্ৰিডত বৰ্গৰ সংখ্যা n ৰপৰা একলৈকে সংখ্যাবোৰৰ বৰ্গৰ যোগফল।
চিত্ৰ গণনাত মোৰ নম্বৰ কিয় কমে?
বেছিভাগ নম্বৰ একেই আকৃতি দুবাৰ গণনা কৰি বা মিশ্ৰিত আকৃতি পাহৰি হেৰুৱা যায়। এটা নিৰ্দিষ্ট ক্ৰমত গণনা কৰি দ্বিতীয় ক্ৰমত পুনৰ পৰীক্ষা কৰিলে ই ৰোধ হয়।
কোনবোৰ পৰীক্ষাত চিত্ৰ গণনাৰ প্ৰশ্ন সোধে?
APSC, ADRE, অসম আৰক্ষী, DHS, DME, SSC আৰু ৰে'লৱে পৰীক্ষাই অ-মৌখিক যুক্তিৰ অংশত চিত্ৰ গণনাৰ প্ৰশ্ন সোধে।